وایلدر و پرستویی   

امروز دوم تیر ماه ، برابر با بیست و دوم ژوئن ، سالروز تولد دو نفر از آدمهای خاص و تاثیر گذار تاریخ سینما در دو جغرافیای متفاوت است .

 ۱ـ تولد بیلی وایلدر ، که ۱۰۲ سال پیش ( ۲۲ ژوئن۱۹۰۶) به دنیا آمد و ۶ سال پیش از دنیارفت .

 ۲ـ تولد پرویز پرستویی ، که ۵۳ سال پیش ( ۲ تیر ۱۳۳۴) به دنیا آمدوحالایکی از پرافتخارترین

     بازیگران کشور ماست .    

     نسبت بیلی وایلدر آمریکایی اتریشی تبار ، با پرویز پرستویی    

     ایرانی الاصل ،  نسبت یک کارگردان به یک بازیگر است  !!!      

     همین !

   چند جمله در باره بیلی وایلدر : 

بیلی وایلدر سینماگر آمریکایی اتریشی تبار ، از آن گروه کارگردان های مولفی ست که کارش را ابتدا با نویسندگی فیلمنامه آغاز کرد . او برای بسیاری از بزرگان سینمای آمریکا از جمله ارنست لوبیچ ، هاوارد هاکز و ... فیلمنامه نوشت و در سال ۱۹۴۲ با فیلم " بزرگ و کوچک " به دنیای کارگردانان پا نهاد . 

 بیلی در سال ۱۹۴۴ با فیلم نوآورانه " غرامت مضاعف " نبوغ سینمایی خود را آشکار کرد . " غرامت مضاعف " که در ژانر " کمدی سیاه " عرضه شد ، به یکی از الگوهای همیشگی سینمای نوآور تبدیل ، و پایه گذار تحول در سینمای آن دوران شد .  وایلدر در سال ۱۹۵۱ در فیلم " تکخال در آستین " یا " کارناوال بزرگ " به خبرنگار فاسدی پرداخت که فاجعه معدنچیان نیومکزیکو را به یک سیرک از رسانه های جمعی تبدیل می کند . این فیلم توانست جایزه جشنواره ونیز را نصیب او سازد .

۹ سال بعد ، وایلدر فیلم بیاد ماندنی " آپارتمان " را ساخت . آپارتمان فیلمی کنایی و تلخ در باره اختلافات زنان و مردان بود . این فیلم نیز تحسین منتقدان و از همه مهمتر ، تحسین داوران فستیوال جهانی اسکار را برانگیخت و دو جایزه اسکار بهترین فیلم و بهترین کارگردانی را برای او به ارمغان آورد .

    فیلمو گرافی بیلی وایلدر :

پنج قبر تا قاهره ـ سانست بلوار ـ بازداشتگاه شماره هفده ـ خارش هفت ساله ـ محاکمه ـ سابرینا ـ عشق در بعد از ظهر ـ روح سنت لوییس ـ یک . دو . سه ـ احمق مرا ببوس ـ ایرما خوشکله ـ زندگی خصوصی شرلوک هلمز ـ فدورا ـ صفحه اول ـ آوانتی ـ رفیق جون جونی و ......

    یاد او و فیلم هایش بخیر

  و چند جمله در باره پرویز پرستویی :

پرویز پرستویی بازیگریست  که خیلی ها او را برترین بازیگر سینمای پس از انقلاب می دانند و یقینا اغراق هم نمی کنند . موفقیت او حاصل سالها تلاش پیگیرانه در تئاتر ، تلویزیون و سینما است . خیلی ها دوست دارند پرستویی را در فیلمی به کارگردانی یکی از استادان مسلم سینمای ایران ، مثل مهرجویی ، بیضایی ، تقوایی  و .... ببینند .

پرستویی فعالیت های هنری اش را از سال ۱۳۴۸ در کاخ جوانان و کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان آغاز کرد . " دیار عاشقان " نخستین فیلم پرستویی بود که دیپلم افتخار بهترین بازیگر نقش مکمل مرد را در دومین جشنواره فیلم فجر به ارمغان آورد . بعد از دیار عاشقان ، پرستویی به حضور آرام و بی سرو صدای خود در سینما ادامه داد ، بدون اینکه  شگفتی سینما دوستان را برانگیزد . اما این روند از سال ۱۳۷۴ دگرگون شد . در آن سال  کسی مثل کمال تبریزی ، استعدادهای نهفته این بازیگر همدانی را کشف کرد و به او فرصت داد تا نقش اول فیلم " لیلی با من است " را ایفا کند . پرویز پرستویی گویی دوباره متولد شده بود  .

 دیپلم افتخار بهترین بازیگر نقش اول مرد در جشنواره چهاردهم ، به خاطر فیلم " لیلی با من است " و سیمرغ بلورین بهترین بازیگر نقش اول مرد در جشنواره شانزدهم ، به خاطر فیلم " آژانس شیشه ای "  به پرویز تعلق گرفت  تا همه نگاه ها را به سوی او جلب کند .    بازی اش در کمدی " مومیایی ۳ " گر چه موفقیت آثار پیشین او را تکرار نکرد ، اما تحسین همگان را در جشنواره هجدهم برانگیخت .

پرستویی خاطره خوشی از سال ۱۳۸۰ ندارد . چون در این سال ، " آب و آتش " و " موج مرده " چهره موفقی از او به جا نگذاشت . البته برای پرویز ، سال ۸۱ نیز دست کمی از سال ۸۰ نداشت . او در این سال ، فیلم نه چندان موفق " عزیزم من کوک نیستم " را بر پرده داشت بدون اینکه شایسته نامش باشد .

پرویز پرستویی در سال ۱۳۸۲ بار دیگر چشم ها را به سوی خود خیره کرد . بازی ماندگار و دوست داشتنی او در نقش " رضا مارمولک " در فیلم جسورانه " مارمولک " ( کمال تبریزی) سیمرغ بلورین ویژه هیات داوران جشنواره بیست و دوم فیلم فجر (۱۳۸۲) و تندیس بهترین بازیگر نقش اول مرد هشتمین جشن خانه سینما (شهریور ۸۳) را برای او به ارمغان آورد .

" بید مجنون " و " به نام پدر " از دیگر کارهای  این بازیگر بزرگ هستند که در ۲ نوبت پیاپی ، سیمرغ بلورین بهترین بازیگر نقش اول مرد را از فستیوال های بیست و سوم و بیست و چهارم فیلم فجر به همراه داشت .

در باره پدیده استثنایی سینمای ایران ، پرویز پرستویی سخن بسیار است . سایرگفتنی ها را به مجالی دیگر موکول میکنم .

                                                                             ناصر طاهرکرد

                                                                            دوم تیر ماه  ۱۳۸۷ 

                                         *********************

        برگی از اندیشه ( ۹ )

    " برگی از اندیشه " باز هم دستخوش تغییرشد ! سعی کردم طرح تازه ای براش بسازم .

     پسرم جمشید دراجرای این طرح زحمت زیادی کشید . نتیجه زحمتش ، برام راضی کننده

     بود . ازش ممنونم .  امیدوارم فرم تازه ، نظرشما رو هم جلب کنه .